Udar cieplny u psa: jak rozpoznać przegrzanie, jak bezpiecznie schłodzić psa w drodze do lecznicy i jak planować ruch dobermana w upalne dni.
Udar cieplny u psa to stan nagły: temperatura ciała przekracza próg podawany przez Merck Veterinary Manual, a pies przestaje sam się chłodzić. Objawy to silne dyszenie, gęsta ślina, ciemnoczerwone dziąsła, chwiejny chód i wymioty. Chłodzisz psa wodą o temperaturze kranowej, nie lodowatą, i od razu jedziesz do lecznicy. Więcej o chorobach dobermana piszemy w osobnym filarze.
W skrócie- Czarna, krótka sierść i duża aktywność sprawiają, że doberman w słońcu nagrzewa się szybko.- Wczesne objawy przegrzania to dyszenie, które nie słabnie w cieniu, gęsta ślina i niechęć do dalszego ruchu.- Chłodzisz psa wodą kranową i przewiewem, bez lodu i bez mokrych ręczników przykrywających całe ciało.- Pies po udarze jedzie do lecznicy nawet wtedy, gdy po schłodzeniu wygląda lepiej, bo powikłania narządowe mogą ujawnić się później.- W upalne dni ruch planujesz na wczesny ranek i późny wieczór, a samochód nigdy nie jest miejscem do czekania na psa.
Doberman, upał i czarna sierść: dlaczego ryzyko rośnie
Psy oddają ciepło głównie przez dyszenie, a ciemna sierść silnie pochłania promieniowanie słoneczne, co przyspiesza nagrzewanie się ciała w upalne dni. Pies mocno zaangażowany w aport czy zabawę często sam nie przerwie wysiłku, mimo narastającego przegrzania, dlatego decyzja o przerwie musi należeć do opiekuna. Wilgotne powietrze dodatkowo ogranicza skuteczność dyszenia jako sposobu chłodzenia. Nadwaga, opisywana w artykule o skali BCS, starszy wiek oraz choroby serca lub krtani zwiększają ryzyko przegrzania.
Przegrzanie psa: objawy, które pojawiają się najpierw
Dyszenie, które nie słabnie mimo odpoczynku w cieniu, szeroko otwarty pysk, poszerzony, ciemnoczerwony język, gęsta, lepka ślina, szukanie chłodniejszych powierzchni oraz pozostawanie w tyle na spacerze to sygnały, przy których warto od razu przerwać ruch i rozpocząć chłodzenie. Więcej o tym, kiedy dyszenie przestaje być normalne, piszemy w osobnym artykule.
Udar cieplny u psa: objawy stanu nagłego
Chwiejny chód, dezorientacja, wymioty, biegunka, czasem z domieszką krwi, bardzo czerwone albo przeciwnie, blade lub sine dziąsła, drgawki oraz utrata przytomności to objawy udaru cieplnego jako stanu nagłego. Temperatura ciała przekracza wtedy próg opisywany przez Merck Veterinary Manual, a sposób jej pomiaru opisujemy w osobnym poradniku. Jeśli pies dodatkowo ma drgawki, warto sięgnąć po artykuł o tym, co robić w takiej sytuacji.
Jak schłodzić psa w drodze do lecznicy
Cień, polewanie wodą o temperaturze kranowej, szczególnie okolic brzucha, pachwin, szyi i łap, przewiew z wentylatora lub otwartych okien oraz niewielkie ilości wody do picia, podawane bez wlewania jej na siłę, to podstawowe działania w drodze do lecznicy. Lodowata woda obkurcza naczynia krwionośne skóry i w efekcie utrudnia oddawanie ciepła, dlatego lepiej jej unikać. Psa nie przykrywa się mokrym ręcznikiem na całym ciele, bo nagrzana tkanina może zatrzymywać ciepło zamiast je odprowadzać. Chłodzenie przerywa się, gdy temperatura ciała spadnie do poziomu wskazanego przez Merck lub VCA, żeby nie doprowadzić do wychłodzenia.
Chłodzenie psa wodą w cieniu po spacerze w upale

Co dzieje się w lecznicy i dlaczego pies zostaje na obserwacji
W lecznicy prowadzi się kontrolowane chłodzenie, podaje płyny dożylne i tlen oraz monitoruje krzepnięcie krwi, pracę nerek, wątroby i jelit. Powikłania po udarze cieplnym mogą ujawnić się dopiero w kolejnych dniach, dlatego lekarz często zaleca obserwację psa w warunkach szpitalnych, nawet jeśli bezpośrednio po schłodzeniu wygląda on już znacznie lepiej.
Pies w upale: plan dnia i spacerów
Ruch planowany na wczesny ranek i późny wieczór, trasy prowadzone w lesie i w cieniu, krótsze sesje aktywności z przerwami, zabrana na spacer woda oraz sprawdzanie temperatury nawierzchni własną dłonią przed wyjściem to proste, skuteczne nawyki w upalne dni. Warto też zrezygnować z intensywnego treningu sportowego w najgorętszych godzinach i zapewnić psu dostęp do cienia i chłodnej podłogi zarówno w domu, jak i w ogrodzie. Więcej o życiu z dobermanem przez cały rok piszemy w osobnym filarze.
Samochód, balkon, kojec: miejsca, gdzie upał jest najgroźniejszy
Wnętrze samochodu nagrzewa się bardzo szybko nawet przy umiarkowanej temperaturze na zewnątrz, a uchylone okno niewiele w tej sytuacji zmienia. Nasłoneczniony balkon, kojec bez żadnego cienia oraz bagażnik podczas postoju to miejsca, w których pies nie ma dokąd uciec przed narastającym ciepłem, dlatego nigdy nie powinny służyć jako miejsce czekania na psa w upalny dzień.
Checklista chłodzenia psa w drodze do lecznicy
Checklista
Udar cieplny: checklista chłodzenia w drodze do lecznicy
Źródło: Merck Veterinary Manual, VCA Animal Hospitals
Zapisz objawy, z którymi jedziesz do lecznicy bez czekania. Przeczytaj artykuł.
Ciekawostka. Wśród psów leczonych z powodu chorób wywołanych upałem w Wielkiej Brytanii najczęstszym wyzwalaczem okazał się wysiłek fizyczny, a nie zamknięty samochód.
Najczęstsze pytania
Czy chłodząca mata lub kamizelka wystarczą dobermanowi w upał?
Mogą pomóc jako dodatkowe wsparcie, ale nie zastępują cienia, dostępu do wody i unikania wysiłku w najgorętszych godzinach.
Przy jakiej pogodzie lepiej zrezygnować z biegania z dobermanem?
Przy wysokiej temperaturze i dużej wilgotności lepiej ograniczyć intensywny wysiłek i przenieść go na chłodniejsze pory dnia.
Czy szczeniak dobermana jest bardziej narażony na przegrzanie?
Może być bardziej wrażliwy ze względu na mniejsze doświadczenie w regulowaniu własnego tempa aktywności, dlatego warto szczególnie uważnie obserwować jego zachowanie w upale.
Ile czasu pies dochodzi do siebie po udarze cieplnym?
Zależy od nasilenia objawów i ewentualnych powikłań narządowych, dlatego dokładny czas powrotu do zdrowia najlepiej ustalić z lekarzem prowadzącym.
Czy udar cieplny może się zdarzyć wiosną?
Tak, zwłaszcza podczas nietypowo ciepłych dni, gdy pies nie jest jeszcze przyzwyczajony do wyższych temperatur po chłodniejszej porze roku.
Przygotuj apteczkę i plan działania na nagłe sytuacje z psem. Przeczytaj artykuł.
Źródła
- Merck Veterinary Manual: udar cieplny u psów, termoregulacja
- VCA Animal Hospitals: udar cieplny i chłodzenie psa
- PubMed: publikacje projektu VetCompass o chorobach wywołanych upałem u psów
- PubMed: nagrzewanie się wnętrza zaparkowanego samochodu
