Rozwój płodowy szczeniąt: od zapłodnienia do poroduRozwój płodowy szczeniąt: od zapłodnienia do porodu

Rozwój płodowy szczeniąt trwa około 63 dni liczonych od owulacji i dzieli się na trzy okresy: zarodkowy, kształtowania narządów i płodowy. W pierwszych tygodniach zarodki wędrują do macicy i zagnieżdżają się, w środkowych powstają narządy, a w ostatnich płody szybko rosną, kostnieje szkielet i pojawia się sierść. To, co dzieje się ze szczenięciem po urodzeniu, opisujemy w tekście o kolejnych etapach rozwoju szczeniaka dobermana po narodzinach.

W skrócie- Ciąża u suki trwa średnio około 63 dni od owulacji, choć daty liczone od krycia mogą się różnić.- Zarodki zagnieżdżają się w macicy dopiero po kilkunastu dniach.- Narządy powstają głównie w pierwszej połowie ciąży.- W ostatnich tygodniach płody najszybciej przybierają na masie, a szkielet ulega mineralizacji.- Szczenięta rodzą się z zamkniętymi oczami i uszami, a rozwój zmysłów trwa po porodzie.

Ciążę u psów dzieli się umownie na trzy okresy: zarodkowy, w którym powstają pierwsze struktury organizmu, okres kształtowania narządów, oraz okres płodowy, w którym płody głównie rosną i dojrzewają. Ramy tygodniowe podawane w literaturze weterynaryjnej bywają nieco różne, bo część źródeł liczy dni od owulacji, a część od krycia, co samo w sobie może przesunąć datę o kilka dni.

Zapłodnienie zachodzi w jajowodzie, a po pierwszych podziałach komórkowych powstałe zarodki wędrują w kierunku macicy. To wczesny etap, w którym z zewnątrz nie widać jeszcze żadnych oznak ciąży.

W tym okresie zarodki zagnieżdżają się w ścianie macicy i rozmieszczają się względnie równomiernie w obu jej rogach. Zaczyna też powstawać charakterystyczne dla psów łożysko o pierścieniowatym kształcie.

To czas kształtowania się serca, cewy nerwowej oraz pierwszych zawiązków kończyn. W tym okresie, w zależności od dostępnego sprzętu, obrazowanie może pozwolić zobaczyć bicie serca płodu, choć dokładny moment zależy od metody i jest kwestią czysto informacyjną, a nie poradą dla hodowców.

Pojawiają się zarysy palców i pazurów, można już zaobserwować różnicowanie płci, a skóra zaczyna się pigmentować. Powstają też zawiązki przyszłej sierści. Tempo przyrostu masy w tym okresie wyraźnie przyspiesza w porównaniu z wcześniejszymi tygodniami.

W ostatnich tygodniach przed porodem następuje mineralizacja szkieletu, widoczna w obrazowaniu radiologicznym, oraz dalsze dojrzewanie płuc, niezbędne do samodzielnego oddychania po urodzeniu. To też okres najgwałtowniejszego przyrostu masy ciała płodów. Mimo to w chwili porodu wiele funkcji, zwłaszcza zmysłów, nie jest jeszcze w pełni gotowych.

W chwili porodu u szczenięcia działają już dotyk, węch, smak i odczuwanie ciepła, natomiast wzrok i słuch dojrzewają dopiero po urodzeniu. To, jak krok po kroku dojrzewają zmysły noworodka, opisujemy w tekście o rozwoju zmysłów szczeniaka po porodzie.

Literatura weterynaryjna wskazuje ogólnie, że warunki panujące w czasie ciąży mogą mieć znaczenie dla dalszego rozwoju szczeniąt. Nie jest to jednak temat porad hodowlanych ani opieki nad ciężarną suką, tylko ogólne tło edukacyjne. To, jak wyglądają pierwsze dni życia szczenięcia po urodzeniu, opisujemy w tekście o pierwszych dwóch tygodniach życia noworodków, a ogólny przegląd tematów zdrowotnych dobermana znajdziesz w przeglądzie chorób dobermana.

Czy wszystkie szczenięta w miocie rozwijają się w tym samym tempie?

Nie zawsze identycznie, choć w obrębie jednego miotu różnice są zwykle niewielkie i mieszczą się w naturalnym zakresie.

Ile ważą szczenięta tuż przed narodzinami?

Masa zależy od wielu czynników, w tym liczebności miotu i rasy, dlatego nie podajemy tu konkretnej liczby bez odniesienia do źródła.

Czy szczenięta w łonie matki reagują na dotyk i dźwięki?

Zmysł dotyku dojrzewa jeszcze przed narodzinami, natomiast pełna reakcja na dźwięki rozwija się dopiero po urodzeniu.

Dlaczego szczenięta rodzą się ze zamkniętymi oczami?

Wzrok i słuch u psów dojrzewają po porodzie, w przeciwieństwie do niektórych innych zmysłów gotowych już w chwili narodzin.

Czy liczbę szczeniąt można poznać przed porodem?

Tak, dzięki odpowiedniemu obrazowaniu można oszacować liczbę płodów jeszcze przed porodem, choć dokładność zależy od metody i etapu ciąży. Ile szczeniąt zwykle rodzi się w miocie dobermana, piszemy w tekście ile szczeniąt rodzi się w miocie dobermana.

Jeśli planujesz własnego psa, zapisz się na listę oczekujących na kolejny miot albo zobacz cztery szczenięta dobermana: ich statusy, ceny i Obserwacje opiekuna.

• Merck Veterinary Manual: ciąża i rozwój płodu u psów
• Cornell University College of Veterinary Medicine: rozród psów
• VCA Animal Hospitals: ciąża u psów