Powiększone węzły chłonne u psa: gdzie je wyczuć i co mogą oznaczaćPowiększone węzły chłonne u psa: gdzie je wyczuć i co mogą oznaczać

Powiększone węzły chłonne u psa najłatwiej wyczuć pod żuchwą, przed łopatkami i za kolanami. Mogą powiększać się odczynowo przy infekcji, zapaleniu skóry czy chorobie odkleszczowej, ale kilka powiększonych, niebolesnych węzłów naraz bywa pierwszym objawem chłoniaka. Każde wyraźne powiększenie węzłów pokazujesz lekarzowi bez zwlekania. Więcej o najważniejszych informacjach o chorobach dobermana piszemy w osobnym filarze.

W skrócie- W domu wyczujesz zwykle pięć par węzłów: podżuchwowe, przedłopatkowe, pachowe (nie zawsze), pachwinowe i podkolanowe.- Węzeł odczynowy jest zwykle jeden lub kilka w pobliżu zmiany, rana, ząb, ucho, powiększenie wszystkich węzłów wymaga pilnej diagnostyki.- Rozpoznanie wymaga pobrania komórek z węzła igłą albo wycinka, dotykiem nie odróżnisz odczynu od nowotworu.- Guzki pod żuchwą to często węzły chłonne, ale obok leżą też ślinianki, które łatwo z nimi pomylić.

Pod żuchwą

Węzły podżuchwowe wyczuwa się po obu stronach, tuż pod kością żuchwy, delikatnym ruchem palców.

Przed łopatkami

Węzły przedłopatkowe znajdują się przed przednią krawędzią łopatek, po obu stronach klatki piersiowej.

Pachy i pachwiny

Węzły pachowe nie zawsze są wyraźnie wyczuwalne nawet u zdrowego psa, a węzły pachwinowe leżą w okolicy pachwin, po wewnętrznej stronie tylnych kończyn.

Za kolanami

Węzły podkolanowe wyczuwa się z tyłu tylnej kończyny, w zgięciu stawu kolanowego. Warto poznać wielkość i konsystencję węzłów swojego psa, gdy jest zdrowy, żeby mieć punkt odniesienia do porównania w razie wątpliwości, zachowując symetrię obu stron ciała.

Węzły podżuchwowe łatwo pomylić ze śliniankami żuchwowymi, położonymi nieco dalej ku tyłowi, a także z torbielą ślinową czy ropniem. Częste miejscowe przyczyny powiększenia w tej okolicy to problemy z zębami i dziąsłami, stany zapalne w jamie ustnej, choroby uszu oraz zmiany skórne na pysku.

Węzeł chłonny reaguje powiększeniem na stan zapalny w obszarze, z którego zbiera chłonkę, dlatego choroby odkleszczowe, takie jak erlichioza, anaplazmoza czy babeszjoza, mogą powiększać wiele węzłów naraz, podobnie jak ropne zakażenia skóry. Węzły odczynowe są często miękkie, czasem bolesne, powiązane z inną widoczną zmianą i zwykle zmniejszają się po wyleczeniu przyczyny. Więcej o chorobach przenoszonych przez kleszcze i o ropnym zapaleniu skóry piszemy w osobnych artykułach.

Mapa węzłów chłonnych psa wyczuwalnych w domu, schemat

Typowy obraz opisywany przez Merck i VCA to kilka lub wszystkie węzły powiększone jednocześnie, twarde i niebolesne, przy czym pies na początku często wciąż wygląda na zdrowego. Później mogą dołączyć wzmożone pragnienie, osowiałość i chudnięcie. Więcej o chłoniaku u psa, jego rozpoznaniu i leczeniu, piszemy w osobnym artykule, a szerszy przegląd nowotworów opisujemy w artykule o nowotworach u dobermana.

Samym dotykiem nie da się odróżnić odczynu od chłoniaka, a czas ma duże znaczenie dla planu leczenia. Sterydy podane na próbę przed postawieniem rozpoznania mogą utrudnić diagnostykę chłoniaka, zgodnie z Merck i VCA, dlatego lekarz najpierw pobiera materiał do badania, zanim rozpocznie leczenie.

Ocena wszystkich węzłów i całego psa, biopsja cienkoigłowa z cytologią, wycięcie węzła do oceny histopatologicznej, dodatkowe metody typowania komórek, a także morfologia krwi, RTG i USG to typowe elementy diagnostyki przy powiększonych węzłach chłonnych.

Sprawdź objawy anaplazmozy, jednej z chorób odkleszczowych, przy których węzły mogą się powiększać. Przeczytaj artykuł.

Sprawdzanie węzłów przy okazji regularnej pielęgnacji lub głaskania, porównywanie ich wielkości do znanego przedmiotu oraz robienie zdjęć z notatką o ewentualnych zmianach ułatwiają wczesne zauważenie niepokojących zmian. Więcej o regularnej pielęgnacji dobermana piszemy w osobnym filarze.

Ciekawostka. Każdy węzeł chłonny zbiera chłonkę z określonego obszaru ciała, dlatego powiększony węzeł podżuchwowy często wskazuje na problem w jamie ustnej lub na pysku, a podkolanowy na tylnej łapie.

Czy powiększone węzły chłonne bolą psa?

Zależy od przyczyny, węzły odczynowe bywają bolesne przy dotyku, a węzły powiększone przy chłoniaku zwykle nie sprawiają bólu.

Czy węzły mogą się powiększyć po ukłuciu kleszcza?

Tak, zwłaszcza jeśli dojdzie do zakażenia chorobą odkleszczową, dlatego niepokojące powiększenie węzłów po ukłuciu warto zgłosić lekarzowi.

Czy węzły chłonne u szczeniaka są większe niż u dorosłego psa?

Wielkość węzłów zmienia się wraz z rozwojem psa, ale u zdrowego szczeniaka nie powinny być wyraźnie i trwale powiększone bez uchwytnej przyczyny.

Czy powiększone węzły mogą same się zmniejszyć?

Węzły odczynowe zwykle zmniejszają się po ustąpieniu przyczyny, natomiast utrzymujące się lub narastające powiększenie zawsze wymaga oceny lekarza.

Czy każdy guzek pod skórą to węzeł chłonny?

Nie, guzki pod skórą mogą mieć wiele innych przyczyn, dlatego lokalizację i charakter każdej niepokojącej zmiany najlepiej ocenić u lekarza.

Utrata wagi obok powiększonych węzłów to ważna wskazówka: sprawdź, dlaczego pies chudnie. Przeczytaj artykuł.

• Merck Veterinary Manual: układ chłonny, powiększenie węzłów chłonnych, chłoniak u psów
• VCA Animal Hospitals: powiększone węzły chłonne i chłoniak u psów
• Cornell University College of Veterinary Medicine: onkologia i choroby zakaźne psów
• PubMed: prace przeglądowe o diagnostyce cytologicznej węzłów chłonnych