Komenda zwalniająca dla psa mówi mu, że może zejść z pozycji. Jak wybrać słowo, wprowadzić je krok po kroku i nie mylić zwolnienia z pochwałą.
Komenda zwalniająca dla psa to jedno stałe słowo, które kończy każde ćwiczenie: po nim pies może wstać, odejść albo zacząć zabawę. Wybierz słowo, którego nie używasz w zwykłej rozmowie, wprowadź je najpierw w siadzie i nie zwalniaj psa słowem „dobrze”, bo to pochwała, a nie koniec pozycji. Więcej o podstawach szkolenia dobermana piszemy w osobnym filarze.
W skrócie- Sygnał zwalniający oznacza koniec pozycji, a nie nagrodę, pochwała i zwolnienie to dwa różne słowa.- Dobre słowo jest krótkie, rzadko pada w domowej rozmowie i nie brzmi jak inna komenda.- Wprowadzasz je w pięciu krokach: pozycja, słowo, zachęta do ruchu, nagroda po ruchu, wycofanie zachęty.- Bez zwolnienia pies sam decyduje, kiedy skończyć, i komendy z czasem się rozmywają.- Jedno słowo zwalniające obsługuje wszystkie komendy: zostań, stój, na miejsce, czekanie w progu.
Po co psu sygnał końca ćwiczenia
Bez wyraźnego sygnału zwolnienia pies często schodzi z pozycji po prostu wtedy, gdy spada uwaga przewodnika, a nie na wyraźny sygnał. Każda dobrze wyuczona komenda powinna mieć jasny początek, czyli sam sygnał do wykonania, oraz równie jasny koniec, którym jest właśnie komenda zwalniająca.
Komenda zwalniająca dla psa: jakie słowo wybrać
Komenda wolne i inne popularne słowa
Dobre słowo zwalniające jest krótkie, niepodobne do innych używanych komend oraz rzadkie w codziennej, domowej rozmowie, a jednocześnie wspólne dla wszystkich domowników. Przykłady, które spełniają te kryteria, to „wolne”, „już”, „koniec” czy „idź”.
Dlaczego nie imię psa ani „ok”
Imię psa pojawia się zbyt często w zwykłych sytuacjach, a słowo „ok” bywa używane w wielu innych kontekstach, przez co oba te słowa łatwo tracą swoje szczególne znaczenie jako sygnał zwolnienia.
„Dobrze” to pochwała, nie zwolnienie
Marker, nagroda, zwolnienie: kolejność
Najczęstszą pomyłką jest używanie słowa „dobrze” w trakcie utrzymywania pozycji, co informuje psa, że robi dokładnie to, co trzeba, a nie że może już wstać. Prawidłowa kolejność wygląda tak: najpierw marker potwierdzający dobre zachowanie, potem nagroda podana wciąż w tej samej pozycji, a dopiero na końcu osobne słowo zwalniające.
Jak nauczyć psa komendy zwalniającej w pięciu krokach
Pies znajduje się w siadzie, wypowiadasz słowo zwalniające, wykonujesz zachęcający ruch, na przykład krok w tył lub klaśnięcie, nagradzasz psa za zejście z pozycji, a następnie stopniowo wycofujesz sam ruch zachęcający, aż samo słowo w zupełności wystarczy. Ten sam schemat powtarza się później w pozycji waruj oraz w pozycji stojącej. Więcej o szczeniętach uczących się tej sekwencji od pierwszych tygodni znajdziesz na stronie szczenięcia.
Zwolnienie jako nagroda: zabawa, miska, wąchanie
Zwolnienie do miski z jedzeniem, do ulubionej zabawki lub do swobodnego wąchania trawy działa jak nagroda za wcześniejsze utrzymanie pozycji, zgodnie z zasadą Premacka. U tak energicznego psa jak doberman warto jednak zadbać, żeby samo zwolnienie nie zamieniało się w gwałtowny wybuch pobudzenia, tylko było spokojnym przejściem do kolejnej czynności.
Pies czeka przed miską na sygnał zwolnienia
Sygnał zwalniający dla psa w innych komendach
To samo słowo kończy komendę „zostań”, której samo utrzymanie pozycji opisujemy w osobnym artykule, a także komendę stój, komendę „na miejsce”, opisaną w innym tekście, oraz czekanie w progu drzwi. Jedno, wspólne słowo jest prostsze dla psa niż osobny sygnał zwalniający dla każdej z tych komend z osobna.
Pomyłki, które rozmywają zwolnienie
Zapominanie o zwolnieniu psa, wypowiadanie słowa zwalniającego dopiero wtedy, gdy pies już zaczął wstawać, używanie różnych słów przez różnych domowników oraz zwalnianie psa zawsze po dokładnie tym samym czasie, przez co zaczyna on to przewidywać, to najczęstsze błędy osłabiające skuteczność tej komendy. Więcej o codziennym życiu z dobermanem piszemy w filarze o życiu z dobermanem.
Słowa zwalniające: ocena kandydatów
Tabela
Komenda zwalniająca: ocena słów kandydatów
| Słowo | Werdykt |
|---|---|
| wolne | dobry wybór |
| już | dobry wybór |
| koniec | dobry wybór |
| idź | dobry wybór, jeśli nie brzmi jak inna komenda |
| ok | ryzykowne, zbyt częste w innych kontekstach |
| dobrze | nie, to pochwała, nie zwolnienie |
| imię psa | nie, zbyt często używane w innych sytuacjach |
Źródło: AVSAB, podręcznik teorii uczenia się zwierząt
Słowo zwalniające możesz wybrać jeszcze przed przyjazdem szczeniaka. Zobacz Złotą i jej postępy. Zobacz stronę Złotej.
Ciekawostka. Zasada Premacka mówi, że dostęp do czynności, którą zwierzę wykonuje chętnie, może nagradzać czynność mniej chętną, a zwolnienie do zabawy korzysta właśnie z tej zależności.
Najczęstsze pytania
Czy mogę zwalniać psa gestem zamiast słowem?
Tak, gest może działać równie skutecznie co słowo, o ile jest stosowany konsekwentnie przez wszystkich domowników.
Co zrobić, gdy pies wstaje przed zwolnieniem?
Warto spokojnie wrócić go do poprzedniej pozycji i skrócić czas jej utrzymania w kolejnych powtórzeniach, zanim znów zacznie się go wydłużać.
Czy komendy zwalniającej uczyć już szczeniaka?
Tak, można zacząć już od najmłodszego wieku, w krótkich, prostych sesjach opartych wyłącznie na nagrodach.
Jak ustalić jedno słowo zwalniające dla całej rodziny?
Najlepiej wspólnie wybrać jedno słowo i konsekwentnie używać go we wszystkich sytuacjach związanych z zakończeniem ćwiczenia.
Czy zwolnienie może być tym samym słowem co przywołanie?
Lepiej, żeby to były dwa osobne słowa, bo pełnią różne funkcje i mieszanie ich może utrudnić psu naukę.
Planujesz psa na później? Zapisz się na informację o kolejnym miocie. Dołącz do listy.
Źródła
- Premack D. (1959), Psychological Review
- AVSAB: Position Statement on Humane Dog Training
- podręcznik teorii uczenia się zwierząt (warunkowanie instrumentalne)
- regulaminy FCI Obedience i IGP (utrzymanie pozycji do sygnału przewodnika)