Jak nauczyć psa chodzić bez smyczy: od linki do swobodnego spaceruJak nauczyć psa chodzić bez smyczy: od linki do swobodnego spaceru

Jak nauczyć psa chodzić bez smyczy? Najpierw sprawdzasz gotowość: pies wraca na przywołanie przy rozproszeniach i sam co chwilę sprawdza, gdzie jesteś. Potem budujesz kontakt na długiej lince, wyznaczasz strefę swobody wokół siebie i dopiero w bezpiecznym miejscu stopniowo z linki rezygnujesz. O wychowaniu dobermana krok po kroku piszemy szerzej w osobnym filarze.

W skrócie- Spacer luzem to system, a nie jedna komenda: przywołanie, samodzielne sprawdzanie opiekuna, strefa swobody i komenda przerwania.- Gotowość oceniasz listą kryteriów, a nie wiekiem psa ani przeczuciem.- Długa linka to etap przejściowy: najpierw ją trzymasz, potem wlecze się po ziemi, na końcu znika.- Młody doberman w okresie dojrzewania często cofa się w tej umiejętności, wtedy wracasz na linkę.

Przywołanie przy rozproszeniach. Pies wraca na przywołanie nie tylko w spokojnym otoczeniu, ale też w obecności innych psów, ludzi czy ciekawych zapachów.

Samodzielne sprawdzanie, gdzie jesteś. Pies regularnie ogląda się w Twoją stronę bez wołania, co pokazuje, że traktuje Cię jako punkt odniesienia na spacerze.

Do pełnej listy kryteriów należą też zatrzymanie na komendę, reakcja na imię oraz brak pogoni za każdym poruszającym się bodźcem. Każde z tych kryteriów sprawdzasz najpierw na zwykłej lince, zanim przejdziesz dalej.

Nagradzanie spontanicznego spojrzenia w Twoją stronę, nagradzanie zmiany kierunku bez wydawania żadnego słowa oraz proste zabawy, na przykład chowanie się za drzewem, uczą psa, że pozostawanie blisko opiekuna się opłaca. To fundament, na którym opiera się cały dalszy trening spaceru bez smyczy. Dobór nagród, które wygrywają z zapachami, opisujemy w osobnym artykule.

Strefa swobody to wyobrażony promień wokół Ciebie, w którym pies może się swobodnie poruszać. Nagradzasz powrót psa w granice tej strefy, a sygnał „dalej nie” pomaga zakomunikować, że dystans zrobił się zbyt duży. Promień strefy dopasowujesz do konkretnego terenu i widoczności, zwężając go w miejscach trudniejszych.

Etap 1: linka w ręku. Trenujesz podstawowe kryteria gotowości, wciąż trzymając linkę.

Etap 2: linka wleczona po ziemi. Odpinasz linkę od dłoni, ale zostawiasz ją przy psie, wleczoną po ziemi, jako zabezpieczenie na wypadek potrzeby.

Etap 3: pierwsze odcinki bez linki. W ogrodzonym, bezpiecznym terenie odpinasz linkę na krótkie, dobrze zaplanowane odcinki.

Kryterium przejścia do kolejnego etapu to konsekwentne spełnianie wcześniej sprawdzonych umiejętności, a nie sam upływ czasu.

Zatrzymanie na odległość, przywołanie awaryjne, oznaczone innym słowem niż to używane na co dzień, oraz nagła zmiana kierunku to komendy, które warto przećwiczyć na sucho, zanim będą naprawdę potrzebne w sytuacji ryzyka. Podstawy przywołania opisujemy szerzej w osobnym artykule.

Pies bez smyczy ogląda się na opiekunkę na polnej drodze

Ogrodzone wybiegi oraz puste łąki z dobrą widocznością, najlepiej w porach dnia z małą liczbą bodźców, to bezpieczne miejsca na pierwsze próby. Ruchliwe drogi oraz tereny, gdzie pojawia się dzika zwierzyna, lepiej omijać, dopóki umiejętność nie jest w pełni ugruntowana. Praca nad luźną smyczą bez ciągnięcia to naturalny etap poprzedzający pełne odpięcie linki.

Nie gonisz psa, bo to zwykle zamienia się w zabawę w berka, tylko odchodzisz w przeciwną stronę, co często skłania psa do podążenia za Tobą. Powrót nagradzasz, nawet jeśli nastąpił po dłuższej chwili. Po całym zdarzeniu warto przeanalizować, co poszło nie tak, i w razie potrzeby wrócić do wcześniejszego etapu planu.

Ciekawostka. W eksperymencie z zadaniem, którego nie dało się rozwiązać, psy szybko oglądały się na człowieka, a wilki wychowane przez ludzi robiły to znacznie rzadziej. To spojrzenie jest podstawą kontaktu budowanego na spacerze bez smyczy.

Czy szczeniak może biegać bez smyczy?

W bezpiecznym, ogrodzonym miejscu krótka, swobodna zabawa bez smyczy jest możliwa już u szczeniaka, choć pełny system spaceru luzem buduje się stopniowo, wraz z jego dojrzewaniem.

Czy pies bez smyczy może bawić się z innymi psami?

Może, o ile obaj opiekunowie kontrolują sytuację i oboje psy dobrze reagują na przywołanie, a socjalizację z innymi psami warto prowadzić świadomie, jak opisujemy w artykule o socjalizacji dobermana.

Co zrobić, gdy pies bez smyczy biegnie do obcych ludzi?

Warto wtedy wrócić do wcześniejszego etapu treningu, popracować nad przywołaniem przy tego typu rozproszeniu i tymczasowo ograniczyć spacery bez smyczy w miejscach z dużą liczbą ludzi.

Czy gwizdek pomaga w spacerach bez smyczy?

Gwizdek bywa pomocnym, wyraźnym sygnałem przywołania, słyszalnym z większej odległości niż głos, choć jego skuteczność zależy przede wszystkim od wcześniejszego, konsekwentnego treningu.

Czy każdy pies może chodzić bez smyczy?

Nie każdy pies osiąga ten poziom niezawodności, dlatego decyzję o odpięciu smyczy zawsze warto opierać na realnych, sprawdzonych kryteriach, a nie na wieku psa czy ogólnym przekonaniu opiekuna.

Zobacz stronę Złotej i jej Obserwacje opiekuna. Zobacz stronę Złotej. Sprawdź informacje o kolejnym miocie. Zapisz się. Szczenięta dobermana szukające domu poznasz na stronie szczeniąt.

• Miklósi i in. 2003, Current Biology: kontakt wzrokowy psa z człowiekiem
• China, Mills i Cooper 2020, Frontiers in Veterinary Science: skuteczność treningu przywołania metodami nagradzania
• Asher i in. 2020, Biology Letters: regres posłuszeństwa w okresie dojrzewania
• AVSAB: zasady humanitarnego szkolenia