Czy doberman dogada się z drugim psem albo kotem? Socjalizacja szczeniaka, pierwsze zapoznanie i zasady, które ułatwiają wspólne życie zwierząt.
Doberman i inne psy mogą żyć razem w zgodzie, podobnie jak doberman i kot. Nie ma jednak jednej odpowiedzi dla całej rasy. O tym, jak ułożą się relacje, decydują przede wszystkim charakter konkretnego psa, jego socjalizacja w szczenięctwie i spokojne, stopniowe zapoznanie.
Poniżej opisujemy, jak socjalizować szczeniaka, jak zapoznać go z psem i kotem, którzy już mieszkają w domu, i kiedy warto poprosić o pomoc.
Czy doberman dogaduje się z innymi psami?
To zależy od konkretnego psa. Wzorzec FCI opisuje dobermana jako psa przyjaznego i spokojnego, o średnim temperamencie i średnim progu pobudliwości. Agresję i nadmierną lękliwość traktuje jako wady dyskwalifikujące. O innych zwierzętach wzorzec nie mówi.
Rasa nie przesądza o zachowaniu. W dużym badaniu ponad 18 tysięcy psów rasa wyjaśniała tylko około 9% różnic w zachowaniu między pojedynczymi psami (Morrill i in., 2022). ASPCA zaleca oceniać każdego psa osobno: lepiej niż rasa przewidują jego zachowanie temperament i dotychczasowe kontakty z ludźmi i zwierzętami.
Strona rasy w serwisie szpitali weterynaryjnych VCA opisuje dobermana jako psa, który wobec obcych psów bywa mało przyjazny, a z małymi zwierzętami nie zawsze się dogaduje. Dlatego socjalizacja i uważne zapoznawanie mają przy tej rasie szczególne znaczenie. Więcej o tym, jaki jest charakter dobermana, piszemy w osobnym artykule.
Socjalizacja szczeniaka dobermana
Socjalizacja to spokojne, dobre poznawanie świata, także innych psów. Według AVSAB najważniejsze są pierwsze trzy miesiące życia. Okres, w którym szczeniak najłatwiej oswaja się z nowym, kończy się mniej więcej między 12. a 16. tygodniem, ale nauka trwa dalej, przez cały okres dorastania.
Kilka zasad, które podają AVSAB, VCA i Dogs Trust:
- szczeniak poznaje inne szczenięta oraz zdrowe, spokojne dorosłe psy, o których wiadomo, że są łagodne,
- warto, żeby spotykał psy różnej wielkości i w różnym wieku, bo tak uczy się psiej mowy ciała,
- spotkania zaczynaj od obserwacji z odległości i nie przeciążaj szczeniaka,
- unikaj przypadkowych spotkań z obcymi dorosłymi psami: niespodziewane kłapnięcie może trwale przestraszyć wrażliwego szczeniaka.
Dobrym uzupełnieniem jest psie przedszkole w dobrze prowadzonej szkole, z zajęciami w czystym pomieszczeniu. Od kiedy szczeniak może chodzić na zajęcia i spotykać inne psy, ustal z lekarzem weterynarii. Przegląd prac naukowych wskazuje, że dobrze zsocjalizowane szczenięta rzadziej są jako dorosłe psy lękliwe lub agresywne. Same zajęcia to jednak tylko część socjalizacji, a nie gwarancja (Howell i in., 2015).
Szczeniak dobermana i pies, który już mieszka w domu
Przygotowania zacznij jeszcze przed przyjazdem szczeniaka. RSPCA i Dogs Trust radzą wcześniej zamienić zapachy: położyć koc albo zabawkę z zapachem jednego psa u drugiego. Przed przyjazdem schowaj też zabawki, gryzaki, posłania i miski psa, który już mieszka w domu.
Pierwsze spotkanie na neutralnym terenie
- Potrzebne są dwie osoby: każdy pies ma swojego opiekuna i idzie na luźnej smyczy.
- Wybierz spokojne miejsce, nowe dla obu psów, gdzie bywa mało innych psów.
- Idźcie najpierw obok siebie, w odległości, i nagradzajcie spokój.
- Zbliżajcie się stopniowo. Gdy oba psy są spokojne, pozwól na krótkie obwąchanie na smyczy, a potem idźcie dalej.
- Do domu wracajcie dopiero po udanym spacerze. Na początku psy mogą być na smyczach domowych, w dużym pomieszczeniu, z dala od wąskich przejść i miejsca karmienia.
Szczeniak nie rozumie jeszcze wszystkich sygnałów dorosłego psa, więc trzeba go pilnować uważniej. Jeśli coś pójdzie nie tak, rozdziel psy i spróbuj ponownie, kiedy się uspokoją. Zapoznanie można rozłożyć na kilka dni albo tygodni.
Sygnały, na które warto uważać
Co widzisz | Co robisz |
|---|---|
Pies odwraca głowę, odchodzi, oblizuje wargi | Daj psom przerwę: odwołaj jednego albo wyślij każdego na jego posłanie. |
Pies sztywnieje, szczeka, rzuca się albo kłapie zębami | Od razu rozdziel psy, daj im czas i przed kolejną próbą poradź się specjalisty. |
Pies warczy | Nie karz go. Warczenie to ostrzeżenie, które pomaga uniknąć bójki. Spokojnie przerwij sytuację. |
Osobne miski, legowiska i zabawki
Najczęstszym powodem bójek między psami mieszkającymi razem jest pilnowanie zasobów. W badaniu 305 par psów leczonych w klinice behawioralnej dotyczyło to prawie trzech czwartych par (Feltes i in., 2020). Pilnowanie jedzenia czy zabawek to naturalne zachowanie wynikające z obawy przed utratą, a nie walka o pozycję.
- Karm psy w osobnych pomieszczeniach i zbieraj miski po posiłku.
- Gryzaki i ulubione zabawki dawaj psom osobno.
- Przygotuj kilka posłań i misek z wodą.
- Nie zabieraj psu miski „na próbę” i nie wkładaj ręki do miski. VCA ostrzega, że takie ćwiczenia uczą psa czujności przy jedzeniu.
Czas odpoczynku dla starszego psa
Starszy pies może nie mieć ochoty na towarzystwo rozbrykanego szczeniaka. Każdy pies potrzebuje przerw od drugiego:
- urządź osobne strefy i użyj bramki,
- przerywaj zbyt żywiołowe zabawy, zanim starszy pies się zmęczy,
- kiedy nikt nie pilnuje psów, rozdzielaj je, na początku także na noc,
- znajdź czas sam na sam z każdym psem, żeby pierwszy nie poczuł się odsunięty.
Relacja układa się zwykle w pierwszych tygodniach. Jedne psy szybko się zaprzyjaźniają, innym zajmuje to dłużej, a niektóre nigdy nie będą się dobrze dogadywać. Nie zostawiaj ich samych, dopóki nie masz pewności, że się dogadują.
Doberman i kot
Pies i kot mogą się bardzo dobrze dogadywać, choć nie wszystkie. Według badań sprzyja temu, gdy kot mieszkał w domu wcześniej i gdy zwierzęta poznały się młodo: kot do około 6 miesięcy, pies do około roku (Feuerstein i Terkel, 2008). O relacji w dużej mierze decyduje to, czy kot czuje się swobodnie (Thomson i in., 2018).
Organizacja iCatCare radzi zapoznawać psa i kota krok po kroku:
- Urządź strefę kota: jedzenie, woda, kuweta, drapak, kryjówki i miejsca na wysokości, z kuwetą i jedzeniem poza zasięgiem psa.
- Przez kilka dni zamieniaj zapachy, na przykład koce.
- Pozwól każdemu zwiedzić strefę drugiego, kiedy tego drugiego tam nie ma.
- Pierwsze spotkania niech będą krótkie, przez bramkę, kiedy oba zwierzęta są zajęte czymś spokojnym.
- Wspólne przebywanie pod nadzorem: pies w szelkach na luźnej smyczy, a kot zawsze może odejść.
Przed spotkaniem szczeniak powinien się wybiegać. Nie pozwalaj mu gonić kota, nawet „dla zabawy”, bo gonienie sprawia psu przyjemność i łatwo się utrwala. Nie przytrzymuj kota, nie zamykaj go w transporterze i nie karz żadnego ze zwierząt. Celem jest spokojne współistnienie, a nie jak najwięcej kontaktu. Zapoznawanie trwa zwykle od kilku dni do kilku tygodni.
Nie każdy pies może bezpiecznie mieszkać z kotem. Jeśli pies ma silną skłonność do gonienia i nie da się jej opanować, potrzebna jest pomoc specjalisty i plan bezpiecznego rozdzielenia zwierząt.
Drugi pies: jaka płeć i jaki wiek?
Według podręcznika weterynaryjnego Merck i VCA najmniej problemów sprawia zwykle para pies i suka, a najwięcej dwie suki. Dwa psy tej samej płci też mogą się dobrze dogadać. W badaniach psów leczonych w klinikach behawioralnych konflikt częściej zaczynał pies młodszy albo ten, który dołączył do domu później. Relacja może się też zmienić, kiedy pies dojrzewa społecznie, zwykle między 1. a 3. rokiem życia. Kastracja nie jest pewnym sposobem na konflikty. VCA radzi też dobierać psy podobnej wielkości.
Więcej o różnicach między płciami piszemy w artykule o tym, czy wybrać samca czy sukę.
Kiedy warto poprosić o pomoc behawiorystę
Pomoc specjalisty jest potrzebna, jeśli:
- psy się biją albo doszło do ugryzienia, które przebiło skórę,
- jeden pies atakuje drugiego na sam jego widok,
- pies pilnuje jedzenia lub zabawek, warcząc albo kłapiąc zębami,
- pies nie przestaje gonić kota,
- mimo przerw i osobnych stref nie widać poprawy.
Pierwszym krokiem jest lekarz weterynarii, bo agresja i pilnowanie zasobów bywają związane z bólem lub chorobą. Potem warto skorzystać z pomocy wykwalifikowanego behawiorysty, który pracuje metodami opartymi na nagrodzie. Jeśli pies został zraniony, jedź do lekarza weterynarii od razu.
Jak wprowadzić szczeniaka do domu z dziećmi, opisujemy w artykule doberman w rodzinie z dziećmi, a pierwsze dni po przyjeździe w artykule o tym, jak wyglądają pierwsze dni szczeniaka.
Najczęstsze pytania
Czy doberman dogada się z drugim psem?
Może, ale nie ma na to gwarancji. Liczą się charakter obu psów, socjalizacja szczeniaka, dobór płci i wieku oraz spokojne zapoznanie na neutralnym terenie.
Czy doberman i kot mogą mieszkać razem?
Tak, wiele psów i kotów żyje ze sobą zgodnie. Pomaga wczesne poznanie, strefa kota z miejscami na wysokości i stopniowe zapoznawanie. Pies z silną skłonnością do gonienia może jednak nie móc bezpiecznie mieszkać z kotem.
Jak zapoznać szczeniaka z dorosłym psem?
Zamień zapachy przed przyjazdem, schowaj rzeczy dorosłego psa, a pierwsze spotkanie zorganizuj na spokojnym, neutralnym terenie, z dwiema osobami i luźnymi smyczami. Do domu wracajcie po udanym spacerze, a przez pierwsze tygodnie dbaj o osobne miski i przerwy.
Czy dwa dobermany w jednym domu to dobry pomysł?
Może się sprawdzić, ale nie ma na ten temat recenzowanych danych o rasie. Liczą się charakter obu psów, płeć, wiek, czas opiekuna i spokojne zapoznanie. Amerykański klub rasy DPCA publikuje tekst, według którego dorosłe samce dobermanów często źle znoszą innego samca w domu.
Pies czy suka jako drugi pies?
Najmniej problemów sprawia zwykle para pies i suka, a najwięcej dwie suki. Szczegóły opisujemy w artykule o tym, czy wybrać samca czy sukę.
Źródła
- https://www.fci.be/Nomenclature/Standards/143g02-en.pdf
- https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9675396/
- https://www.aspca.org/pet-care/dog-care/common-dog-behavior-issues/aggression
- https://vcahospitals.com/know-your-pet/dog-breeds/doberman-pinscher
- https://dpca.org/BreedEd/buying-a-doberman-pinscher/
- https://avsab.org/wp-content/uploads/2024/12/Puppy-Socialization-Position-Statement-FINAL.pdf
- https://avsab.org/wp-content/uploads/2024/12/Dominance_Position_Statement-download.pdf
- https://www.merckvetmanual.com/behavior/behavior-of-dogs/social-behavior-of-dogs
- https://www.merckvetmanual.com/behavior/behavior-of-dogs/behavior-problems-of-dogs
- https://vcahospitals.com/know-your-pet/puppy-behavior-and-training---socialization-and-fear-prevention
- https://vcahospitals.com/know-your-pet/getting-a-second-dog
- https://vcahospitals.com/know-your-pet/dog-behavior-and-training---introducing-a-new-dog-to-your-family-dog
- https://vcahospitals.com/know-your-pet/food-bowl-aggression-in-dogs
- https://www.dogstrust.org.uk/dog-advice/life-with-your-dog/at-home/introducing-new-puppy
- https://www.dogstrust.org.uk/dog-advice/puppy/introduce-puppy-to-other-dogs
- https://www.dogstrust.org.uk/dog-advice/life-with-your-dog/at-home/dogs-and-cats-living-together
- https://www.dogstrust.org.uk/dog-advice/training/unwanted-behaviours/resource-guarding-food-and-toys
- https://www.rspca.org.uk/documents/1494939/7712578/Introducing+dogs+%28PDF+104+KB%29.pdf/ca3d2082-525a-9160-e1d7-ecf4bdc20d9b?t=1559136160936&version=2.0&t=1559136160936
- https://icatcare.org/articles/introducing-cats-and-dogs
- https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6067676/
- https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31961268/
- https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21401430/
- https://doi.org/10.1016/j.applanim.2007.10.010
- https://repository.lincoln.ac.uk/articles/journal_contribution/Evaluation_of_the_relationship_between_cats_and_dogs_living_in_the_same_home/24372298
