Dlaczego doberman biega jak szalony? Czym są zoomies u psaDlaczego doberman biega jak szalony? Czym są zoomies u psa

Dlaczego doberman biega jak szalony? Najczęściej to zoomies, czyli krótkie napady energii (FRAP), w których pies rozładowuje nagromadzone emocje: po kąpieli, po powrocie ze spaceru, wieczorem albo po długim odpoczynku. U zdrowego, młodego psa to zwykle normalne zachowanie, a Twoim zadaniem jest przede wszystkim zapewnić mu bezpieczne miejsce na taki sprint. Szerzej o zachowaniu dobermana na co dzień piszemy w osobnym filarze.

W skrócie- Zoomies (FRAP, frenetic random activity periods) to krótkie wybuchy biegu w kółko lub ósemkami, najczęściej u młodych psów.- Typowe wyzwalacze to kąpiel i wycieranie, powrót do domu, wieczór i radość po rozłące.- Taki sprint to zwykle rozładowanie napięcia lub radości, a nie sygnał, że pies potrzebuje dłuższych spacerów.- Najważniejsze jest bezpieczeństwo: chodniki antypoślizgowe, usunięte przeszkody i żadnego gonienia psa.- Uwagi wymagają bardzo częste epizody, bieg, którego nie da się przerwać, oraz kulawizna lub dezorientacja po napadzie.

AKC i VCA opisują zoomies jako frenetic random activity periods, czyli krótkie, gwałtowne epizody biegu, którym często towarzyszy niska sylwetka, podwinięty zad, pętle po pokoju lub ogrodzie i tak zwane ukłony zabawowe. Zdarzają się u psów w każdym wieku, ale najczęściej u młodych i szczególnie energicznych osobników.

Wybuch energii tuż po kąpieli bywa wiązany z kilkoma możliwymi przyczynami: ulgą po sytuacji, która dla części psów jest stresująca, naturalną potrzebą otrząśnięcia się i wysuszenia sierści oraz reakcją na obcy zapach szamponu. Żeby zmniejszyć stres samej kąpieli, warto działać spokojnie i bez pośpiechu, a po wytarciu wypuścić psa w bezpieczne, przestronne miejsce, gdzie może swobodnie pobiegać.

Rytm dobowy aktywności sprawia, że u wielu psów wieczór to naturalny moment podwyższonej energii. U szczeniąt przemęczenie po całym dniu bywa paradoksalnie odbierane jako pobudzenie, zamiast senności. Jeśli wieczorne szaleństwo jest uciążliwe, pomaga zmiana planu dnia: więcej aktywności w ciągu dnia i spokojniejsze, przewidywalne zakończenie wieczoru.

Krótki, radosny epizod zoomies to co innego niż przewlekły brak zajęcia. Więcej biegania nie zawsze rozwiązuje problem nadmiernego pobudzenia, za to praca węchowa i odpowiednia ilość odpoczynku często pomagają skuteczniej. Ile ruchu i zajęć umysłowych potrzebuje doberman na co dzień, opisujemy w osobnym filarze o dziennej dawce ruchu.

Śliskie panele, strome schody, ostre kanty mebli i niezabezpieczone dywaniki to główne źródła ryzyka podczas domowego sprintu, zwłaszcza gdy w pobliżu są dzieci albo mniejsze zwierzęta. Podstawowa zasada brzmi: nie gonić psa i nie podnosić głosu, tylko ewentualnie przekierować jego uwagę na zabawkę albo wypuścić go do ogrodu, jeśli macie taką możliwość.

Mokry doberman owinięty ręcznikiem tuż po kąpieli

Wiele epizodów w ciągu jednego dnia, bieg, którego nie da się w żaden sposób przerwać, gonienie własnego ogona w trakcie napadu, kulawizna lub dezorientacja po jego zakończeniu, a także nagłe pojawienie się takiego zachowania u starszego psa, który wcześniej go nie miał, to sygnały, żeby skonsultować się z lekarzem weterynarii albo behawiorystą. Inne, mniej oczywiste zachowania psa opisujemy w osobnym artykule.

Checklista bezpiecznego toru w mieszkaniu: chodniki antypoślizgowe na śliskich podłogach, odsunięte od toru biegu ostre kanty mebli, zamknięte drzwi na schody, usunięte z podłogi małe przedmioty, dzieci i mniejsze zwierzęta poza torem sprintu.

Ciekawostka. Ukłon zabawowy, czyli przód ciała nisko przy ziemi i uniesiony zad, często poprzedza sprint i jest jednym z najlepiej opisanych sygnałów zabawy u psowatych, zgodnie z pracą Marca Bekoffa z 1995 roku, opublikowaną w czasopiśmie Behaviour.

Czy zoomies mijają z wiekiem?

U wielu psów częstotliwość i intensywność takich epizodów maleje wraz z wiekiem, choć pojedyncze wybuchy energii mogą się zdarzać nawet u starszych psów.

Czy można przerwać napad biegania?

Zwykle najlepiej po prostu poczekać, aż epizod się skończy, ewentualnie delikatnie przekierować uwagę psa na zabawkę, zamiast próbować go zatrzymać siłą czy podnoszonym głosem.

Czy doberman może zrobić sobie krzywdę podczas sprintu po domu?

Tak, zwłaszcza na śliskiej podłodze albo wśród ostrych kątów mebli, dlatego przygotowanie bezpiecznej przestrzeni jest ważniejsze niż próby powstrzymania samego zachowania.

Czy starszy doberman też miewa zoomies?

Może się zdarzyć, choć zwykle rzadziej i z mniejszą intensywnością niż u młodego psa, a nagłe pojawienie się takiego zachowania po dłuższej przerwie warto skonsultować z lekarzem.

Dlaczego pies biega jak szalony po zrobieniu kupy?

To jeden z częstych wyzwalaczy zoomies, prawdopodobnie związany z ulgą i chwilową falą energii po załatwieniu potrzeby, podobnie jak w przypadku innych nagłych wybuchów tego typu.

Szczenięta też mają swoje napady energii. Zobacz, jak na co dzień bawią się cztery szczenięta z obecnego miotu. Zobacz szczenięta. Myślisz o szczeniaku dobermana w przyszłości? Sprawdź informacje o kolejnym miocie. Zapisz się.

• AKC: materiały o zoomies (FRAP)
• VCA Animal Hospitals: zachowania związane z zabawą i pobudzeniem
• Bekoff M (1995), Play signals as punctuation: the structure of social play in canids, Behaviour
• AVSAB: zasady pracy z zachowaniem psa metodami pozytywnymi