Dirofilarioza u psa to choroba pasożytnicza przenoszona przez komary, w postaci skórnej lub sercowej. Sprawdź objawy, sezonowość i zasady profilaktyki.
Dirofilarioza u psa to choroba wywoływana przez nicienie z rodzaju Dirofilaria, przenoszone przez ukąszenie komara. W Europie najczęstsza jest postać skórna, wywoływana przez Dirofilaria repens, rzadziej groźniejsza postać sercowo-płucna, wywoływana przez Dirofilaria immitis, częstsza w cieplejszym klimacie. Objawy bywają dyskretne, dlatego kluczowa jest sezonowa profilaktyka w okresie aktywności komarów. Więcej o przeglądzie chorób i problemów zdrowotnych rasy piszemy w osobnym filarze.
W skrócie- Dirofilariozę przenoszą komary, nie kleszcze, więc profilaktyka dotyczy innego sezonu i innych preparatów.- Postać skórna daje zmiany podskórne i swędzenie, postać sercowa jest rzadsza w Polsce, ale poważniejsza.- Ryzyko rośnie w cieplejsze lata i przy podróżach na południe Europy.- To inna choroba niż babeszjoza i borelioza, które przenoszą kleszcze.
Czym jest dirofilarioza u psa
Dirofilarioza to choroba pasożytnicza wywoływana przez nicienie z rodzaju Dirofilaria, których cykl rozwojowy wymaga udziału komara jako wektora przenoszącego larwy pasożyta między zwierzętami. Po ukąszeniu zarażonego komara larwy rozwijają się w organizmie psa, docierając ostatecznie do tkanki podskórnej przy postaci skórnej albo do naczyń płucnych i serca przy postaci sercowo-płucnej.
Postać skórna a postać sercowo-płucna
Postać skórna, wywoływana przez Dirofilaria repens, jest w Europie Środkowej częstsza i zwykle ma łagodniejszy przebieg, dający zmiany podskórne i miejscowe swędzenie. Postać sercowo-płucna, wywoływana przez Dirofilaria immitis, jest znacznie poważniejsza, bo pasożyty lokalizują się w naczyniach płucnych i sercu, ale w Polsce występuje rzadziej niż w cieplejszym klimacie Europy Południowej.
Tabela: postać skórna a postać sercowo-płucna dirofilariozy
Dirofilarioza: porównanie postaci
Tabela
Dirofilarioza u psa: postać skórna a sercowo-płucna
| Cecha | Postać skórna (D. repens) | Postać sercowo-płucna (D. immitis) |
|---|---|---|
| lokalizacja pasożyta | tkanka podskórna | naczynia płucne i serce |
| typowe objawy | guzki podskórne, swędzenie | kaszel, duszność, osłabienie |
| powaga przebiegu | zwykle łagodniejsza | poważniejsza |
| częstość w Polsce | częstsza | rzadsza |
Źródło: ESCCAP, Merck Veterinary Manual
Objawy dirofilariozy u psa
Przy postaci skórnej najczęściej obserwuje się niewielkie guzki podskórne oraz miejscowe swędzenie w okolicy zmiany, a objawy bywają na tyle dyskretne, że łatwo je przeoczyć bez uważnej obserwacji skóry. Postać sercowo-płucna, choć rzadsza, daje bardziej niepokojące objawy ogólne: przewlekły kaszel, duszność, szybsze męczenie się podczas wysiłku oraz ogólne osłabienie.
Jak dochodzi do zakażenia: rola komarów
Do zakażenia dochodzi wyłącznie za pośrednictwem ukąszenia komara, który wcześniej ukąsił zarażone zwierzę, dlatego ryzyko choroby jest ściśle związane z sezonem aktywności tych owadów, a nie z całym rokiem. Cieplejsze lata oraz podróże z psem na tereny Europy Południowej, gdzie choroba występuje częściej, zwiększają ryzyko kontaktu z zarażonymi komarami.
Sam pies zarażony pasożytem nie zaraża bezpośrednio innych psów ani ludzi: do przeniesienia larw zawsze potrzebny jest komar jako pośrednik cyklu rozwojowego pasożyta. Dlatego ograniczanie kontaktu z komarami w sezonie ich aktywności ma znaczenie nie tylko dla konkretnego psa, ale też dla ograniczenia dalszego rozprzestrzeniania się choroby na danym terenie.
Diagnostyka i leczenie
Rozpoznanie opiera się na badaniach krwi wykrywających obecność pasożyta lub jego larw, a przy podejrzeniu postaci sercowo-płucnej lekarz może dodatkowo zlecić USG serca, żeby ocenić zajęcie naczyń płucnych i samego serca. Leczenie zawsze prowadzi się pod nadzorem weterynarza, dobierając metodę do postaci choroby i stanu ogólnego psa, bo niewłaściwie prowadzone leczenie postaci sercowo-płucnej może być ryzykowne.
Profilaktyka sezonowa
Profilaktyka polega na stosowaniu preparatów ograniczających ryzyko zakażenia w sezonie aktywności komarów, dobranych indywidualnie z weterynarzem do miejsca zamieszkania i planowanych podróży z psem. To inny sezon i często inne preparaty niż profilaktyka przeciw kleszczom, dlatego warto omówić oba tematy osobno podczas wizyty kontrolnej.
Ciekawostka. Dirofilarioza jest częstsza w krajach śródziemnomorskich, ale przypadki notuje się też coraz częściej w Polsce.
Najczęstsze pytania
Czy dirofilarioza jest groźna dla psa?
Postać skórna zwykle ma łagodniejszy przebieg, natomiast postać sercowo-płucna jest poważniejsza i wymaga leczenia pod ścisłym nadzorem weterynarza.
Czy dirofilarioza przenosi się na ludzi?
Zdarzają się rzadkie przypadki zakażenia u ludzi, dlatego profilaktyka u psa ma znaczenie także w tym szerszym kontekście, choć to temat wykraczający poza zakres tego artykułu.
Kiedy stosować profilaktykę przeciw dirofilariozie?
W sezonie aktywności komarów, którego dokładne ramy czasowe warto ustalić z weterynarzem, zależnie od regionu i warunków pogodowych w danym roku.
Czym różni się dirofilarioza od boreliozy?
Dirofilariozę przenoszą komary, a boreliozę kleszcze, dlatego to dwie różne choroby wymagające osobnej profilaktyki i innego sezonu ochrony.
Więcej o typowych problemach zdrowotnych rasy znajdziesz w artykule o chorobach dobermana. Przeczytaj artykuł.
Źródła
- Merck Veterinary Manual
- ESCCAP (European Scientific Counsel Companion Animal Parasites)
- publikacje weterynaryjne indeksowane w PubMed