Czy szczeniak może chodzić po schodach i skakać z kanapyCzy szczeniak może chodzić po schodach i skakać z kanapy

Czy szczeniak może chodzić po schodach: w pierwszych miesiącach szczeniak dużej rasy, takiej jak doberman, powinien pokonywać schody rzadko i z asekuracją, bo badanie kohortowe u dużych ras psów powiązało częste chodzenie po schodach we wczesnym wieku z wyższym ryzykiem dysplazji biodrowej. Skoki z wysokości ogranicz do zakończenia wzrostu kości. Więcej o rozwoju szczeniaka dobermana miesiąc po miesiącu piszemy w osobnym filarze.

W skrócie- Badania u dużych ras wiążą częste chodzenie po schodach w pierwszych miesiącach z wyższym ryzykiem dysplazji biodrowej.- Te same badania łączą swobodny ruch na miękkim, nierównym terenie z mniejszym ryzykiem, więc celem nie jest bezruch, tylko dobre podłoże.- Śliskie podłogi zwiększają ryzyko poślizgnięć; maty i chodniki to prosta zmiana w domu.- Wskakiwanie na kanapę i do auta oraz zeskoki ogranicz do czasu zamknięcia chrząstek wzrostowych.- Kulenie, niechęć do wstawania lub ból po zabawie to powód do konsultacji z lekarzem weterynarii.

Badanie kohortowe obejmujące kilka dużych ras psów analizowało między innymi częstość chodzenia po schodach, ilość swobodnego ruchu bez smyczy oraz porę urodzenia jako czynniki związane z późniejszym rozwojem dysplazji biodrowej. Wyniki wskazały, że częstsze chodzenie po schodach w pierwszych miesiącach życia wiązało się z wyższym ryzykiem tej choroby, podczas gdy swobodny ruch na nierównym, miękkim terenie wiązał się z ryzykiem niższym. Warto pamiętać, że to badanie obserwacyjne, prowadzone na innych rasach niż doberman, dlatego jego wyniki traktujemy jako ogólną wskazówkę, a nie precyzyjną regułę dla tej konkretnej rasy. Więcej o ochronie stawów szczeniaka dużej rasy piszemy w osobnym artykule.

Jak nauczyć szczeniaka bezpiecznie schodzić

Naukę warto zacząć od pojedynczych stopni, z pełną asekuracją i nagrodą za spokojne, kontrolowane pokonanie każdego z nich, zamiast od razu pozwalać na swobodne bieganie po całych schodach. Więcej o trzymiesięcznym dobermanie piszemy w osobnym artykule.

Mieszkanie na piętrze: noszenie, winda czy krótkie odcinki

W mieszkaniu na piętrze warto w pierwszych miesiącach ograniczyć liczbę samodzielnych przejść po schodach, korzystając w miarę możliwości z noszenia szczeniaka, windy albo dzieląc dłuższe klatki schodowe na krótsze, kontrolowane odcinki.

Tabela: wiek a sytuacje domowe

Lądowanie po skoku obciąża przednie kończyny znacznie mocniej niż samo wskakiwanie w górę, co potwierdzają badania biomechaniczne dotyczące sił działających na kończyny psa przy lądowaniu. Dlatego rozwiązaniem jest ustawienie schodka lub rampy przy kanapie, podnoszenie szczeniaka zamiast pozwalania mu na samodzielny zeskok oraz nauka sygnału każącego mu czekać, zanim zejdzie z wysokości.

Ograniczenie wysokich skoków i intensywnego wysiłku wiąże się z okresem, w którym chrząstki wzrostowe kości nie są jeszcze w pełni zamknięte. Więcej o zamykaniu chrząstek wzrostowych piszemy w osobnym artykule. Wysokie skoki oraz udział w bardziej wymagającym sporcie warto rozważyć dopiero po zakończeniu wzrostu kości i po konsultacji z weterynarzem, dostosowanej do konkretnego psa.

Poślizgi na śliskich powierzchniach, rozjeżdżające się łapy oraz gonitwy na płytkach zwiększają ryzyko urazów stawów u rosnącego szczeniaka. Maty antypoślizgowe rozłożone na trasach częstego przemieszczania się, chodniki na panelach oraz regularne skracanie sierści między opuszkami łap ograniczają to ryzyko, a zabawy najlepiej przenosić na trawę lub inne, bardziej przyczepne podłoże. Więcej o rampach i matach antypoślizgowych dla dobermana piszemy w osobnym artykule.

Prawidłowe podniesienie szczeniaka do bagażnika polega na podtrzymaniu go jedną ręką pod klatką piersiową, a drugą pod zadem, zamiast chwytania go za łapy czy kark. Nauka wchodzenia po rampie do bagażnika, prowadzona z nagrodą, jest bezpieczniejszą alternatywą niż samodzielne wskakiwanie, a wysiadanie z auta zawsze warto asekurować, niezależnie od wieku psa.

Ciekawostka. W norweskim badaniu szczenięta, które w pierwszych miesiącach miały swobodny ruch na nierównym terenie, rzadziej rozwijały dysplazję biodrową niż te chodzące częściej po schodach.

Jak nosić ciężkiego szczeniaka dużej rasy, żeby nie zrobić mu krzywdy?

Najlepiej podtrzymywać go jedną ręką pod klatką piersiową, a drugą pod zadem, unikając chwytania za kończyny czy kark, i w miarę możliwości robić to wspólnie z drugą osobą przy większych psach.

Czy szczeniak może wchodzić na łóżko?

Zasady te same jak przy kanapie: warto ograniczyć samodzielne skoki w górę i w dół, korzystając ze schodka lub podnoszenia, dopóki chrząstki wzrostowe nie zamkną się w pełni.

Czy kilka stopni do ogrodu też jest problemem?

Kilka pojedynczych stopni pokonywanych z asekuracją stanowi mniejsze ryzyko niż długie, wielopiętrowe klatki schodowe pokonywane wielokrotnie w ciągu dnia, ale warto zachować podobną ostrożność.

Czy zabawa piłką rzucaną wysoko jest bezpieczna dla szczeniaka?

Intensywne skoki w górę za piłką wiążą się z podobnym ryzykiem jak inne wysokie skoki, dlatego lepiej ograniczyć tę formę zabawy do czasu zakończenia wzrostu kości.

Czy szczeniak, który spadł ze schodów, powinien iść do weterynarza?

Tak, nawet jeśli od razu wygląda na zdrowego, warto obserwować go przez kolejne godziny i skonsultować się z weterynarzem przy jakichkolwiek niepokojących objawach, takich jak kulawizna czy niechęć do ruchu.

Zobacz szczenięta dobermana z bieżącego miotu i ich Obserwacje opiekuna. Zobacz szczenięta.

• Krontveit R.I. i in., 2012, American Journal of Veterinary Research, czynniki środowiskowe i ruchowe a dysplazja biodrowa u dużych ras (PubMed)
• Publikacje biomechaniczne o siłach przy lądowaniu po skoku u psów (PubMed)
• Merck Veterinary Manual, rozwój kośćca i dysplazja stawów u dużych ras
• VCA Animal Hospitals, ochrona stawów u szczeniąt dużych ras