Bunt nastolatka u psa to realny spadek posłuszeństwa w okresie dojrzewania. Zobacz, jak zmienić trening dobermana: oczekiwania, powtórki, zarządzanie.
Bunt nastolatka u psa to udokumentowane zjawisko: w okresie dojrzewania psy gorzej reagują na polecenia opiekuna, co pokazało badanie Asher i współpracowników z 2020 roku, opublikowane w Biology Letters. To etap przejściowy. Zamiast zaostrzać metody, obniża się oczekiwania, wraca do podstaw w łatwiejszych warunkach i zarządza otoczeniem, żeby pies nie utrwalał złych nawyków. Więcej o szkoleniu i wychowaniu młodego dobermana piszemy w filarze szkolenie i wychowanie młodego dobermana.
W skrócie- Spadek posłuszeństwa w okresie dojrzewania opisano naukowo; dotyczył reakcji na opiekuna, a nie na obcą osobę.- W badaniu silniej dotknięte były psy o mniej bezpiecznej więzi z opiekunem, więc relacja jest częścią rozwiązania.- Nie wprowadza się kar ani ostrzejszego sprzętu; wraca się do łatwiejszych kryteriów i częstszych nagród.- Zarządzanie, takie jak długa linka czy ograniczony dostęp do pokus, chroni przed utrwaleniem niechcianych zachowań.- Etapy rozwoju i wiek dojrzewania opisuje filar o rozwoju szczeniaka.
Bunt nastolatka u psa: co pokazało badanie z 2020 roku
Badanie Asher i współpracowników z 2020 roku porównywało reakcję psów na komendę siad wydawaną przez opiekuna oraz przez obcą osobę, w różnych momentach dorastania. Wyniki wskazały na przejściowy spadek posłuszeństwa wobec opiekuna właśnie w okresie dojrzewania, przy czym reakcja na obcą osobę pozostawała stabilniejsza. Badanie miało pewne ograniczenia, dotyczące na przykład doboru badanych psów, dlatego jego wyników nie należy traktować jako uniwersalnej reguły dla każdego psa.
Okres dojrzewania u psa: szkolenie z nowymi oczekiwaniami
W tym okresie u wielu psów pojawia się większe zainteresowanie zapachami i innymi psami, słabsza koncentracja podczas treningu oraz więcej testowania granic. Dokładny przedział wieku, w którym przypada ten etap, opisujemy szerzej w filarze o rozwoju szczeniaka.
Pies w okresie dojrzewania nie słucha: plan powrotu do podstaw
Przywołanie
Warto tymczasowo skrócić dystans i ograniczyć rozproszenia podczas ćwiczenia przywołania, częściej nagradzając nawet drobne postępy.
Luźna smycz
Podobnie przy nauce chodzenia na luźnej smyczy dobrze jest wrócić do łatwiejszych warunków, na przykład mniej ruchliwych tras spacerowych.
Spokój w domu
Ćwiczenie spokoju na posłaniu czy przy gościach również warto na chwilę uprościć, zanim wróci się do wcześniejszego poziomu trudności. Więcej o innych przyczynach, dla których pies może nie słuchać komend, piszemy w artykule przyczyny, dla których pies nie słucha.
Zarządzanie otoczeniem zamiast walki
Korzystanie z długiej linki na spacerze, stosowanie bramek w domu, kontrolowane spotkania z innymi psami oraz chowanie butów i kabli przed młodym, ciekawskim psem to proste formy zarządzania otoczeniem, które zapobiegają utrwalaniu niechcianych zachowań skuteczniej niż korygowanie ich po fakcie.
Więź z opiekunem jako narzędzie w czasie buntu
Skoro badanie Asher i współpracowników wskazuje na rolę jakości więzi z opiekunem, warto w tym okresie szczególnie zadbać o wspólne, przyjemne aktywności, regularną zabawę, przewidywalny plan dnia oraz spójne zasady domowe, które budują poczucie bezpieczeństwa u dorastającego psa.
Doberman okres buntu: na co zwrócić uwagę u tej rasy
U dobermana w tym okresie warto pamiętać o jego rosnącej sile i wielkości, dużym poziomie energii, wrażliwości na zbyt mocną presję oraz naturalnie rosnącej czujności wobec obcych, opisanej we wzorcu FCI nr 143. Trening warto dopasować do tych cech, unikając twardych metod, które u wrażliwej rasy mogą przynieść odwrotny skutek. Więcej o wyzwaniach w wychowaniu dobermana piszemy w artykule wyzwania w wychowaniu dobermana.
Kiedy to już nie bunt, tylko sprawa dla specjalisty
Agresja, wyraźny lęk lub nagła, znacząca zmiana zachowania, która może mieć podłoże medyczne, to sygnały, przy których warto najpierw skonsultować się z lekarzem weterynarii, a następnie ewentualnie z behawiorystą. Więcej o tym, kiedy wybrać behawiorystę, a kiedy trenera, piszemy w artykule behawiorysta czy trener.
Przed buntem i w czasie buntu
Umiejętność | Zmiana kryteriów | Częstotliwość nagród | Narzędzie zarządzania |
|---|---|---|---|
Przywołanie | Mniejszy dystans, mniej rozproszeń | Częstsze nagrody | Długa linka |
Luźna smycz | Prostsze, mniej ruchliwe trasy | Częstsze nagrody | Szelki, spokojniejsze pory spacerów |
Zostań | Krótszy czas | Częstsze nagrody | Ograniczona przestrzeń |
Zostaw | Mniej kuszące przedmioty na start | Częstsze nagrody | Zarządzanie dostępem do pokus |
Spokój przy gościach | Krótszy czas ekspozycji na gości | Częstsze nagrody | Bramka lub smycz w domu |
Powrót z zabawy z psami | Mniejszy dystans przywołania | Częstsze nagrody | Kontrolowane spotkania |
Zobacz stronę Różowej i jej Obserwacje opiekuna. Zobacz Różową.
Ciekawostka. W badaniu Asher i współpracowników część psów w okresie dojrzewania gorzej reagowała na opiekuna, ale nie na obcą osobę, co badacze porównali do relacji nastolatków z rodzicami.
Najczęstsze pytania
Ile trwa bunt nastolatka u dobermana?
Czas trwania różni się między poszczególnymi psami, ale zwykle jest to okres przejściowy, który mija w miarę dorastania i dojrzewania psa.
Czy suki i psy przechodzą okres dojrzewania tak samo?
Ogólny mechanizm dojrzewania dotyczy obu płci, choć dokładny przebieg i intensywność mogą się różnić w zależności od konkretnego psa.
Czy w okresie buntu zmienić szkołę lub trenera?
Niekoniecznie, o ile dotychczasowy trener pracuje metodami pozytywnymi i potrafi dostosować tempo treningu do aktualnych możliwości dojrzewającego psa.
Czy pies zapomina komendy w okresie dojrzewania?
Nie zapomina ich w sensie utraty pamięci, ale może gorzej je wykonywać z powodu chwilowego spadku koncentracji i posłuszeństwa.
Czy okres dojrzewania to dobry moment na nowy sport?
Wprowadzenie zupełnie nowej, wymagającej dyscypliny może być trudniejsze w tym okresie, dlatego warto rozważyć, czy nie lepiej poczekać do ustabilizowania się zachowania psa.
Sprawdź informacje o kolejnym miocie. Zobacz kolejny miot.
Źródła
- Asher i in. 2020, Biology Letters: dojrzewanie a posłuszeństwo psów
- Wzorzec FCI nr 143: temperament dorosłego dobermana
- VCA: okres dojrzewania u psów
- AVSAB: szkolenie oparte na nagrodach